In het nieuwe rapport ‘Explosive Investments’ maakt Netwerk Vlaanderen de resultaten bekend van een onderzoek naar de financiering van zes producenten van clustermunitie. Onder deze producenten onder andere Lockheed Martin, Thales en Raytheon. Niet minder dan 68 financiële groepen spelen een rol in de financiering van deze bedrijven.

Vanuit verschillende hoeken van de wereld stroomt kapitaal naar deze bedrijven. Het rapport bevat informatie over banken uit Australië, België, Canada, Duitsland, Frankrijk, Italië, Japan, Nederland, Saoedi Arabië, Spanje, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten en Zwitserland.  Samen verleenden deze banken in de periode 2004-2006 leningen aan deze zes producenten van clustermunitie voor een totaal bedrag van US$ 12,6 miljard (€ 10 miljard). Voor twee bedrijven werden er ook uitgiften van obligaties gearrangeerd voor een totaal bedrag van US$ 1,3 miljard (€ 1 miljard). Bij vier producenten zijn ook belangrijke delen van het aandelenkapitaal in handen van financiële groepen. Deze onderzoeksresultaten zijn echter enkel het topje van de ijsberg.

Ook al zijn 98% van de slachtoffers van clustermunitie onschuldige burgers, tot nu toe hebben de producenten geen problemen om kapitaal aan te trekken. Banken lijken geen bezwaren te hebben om deze bedrijven te financieren. Dure en welbekende concepten als maatschappelijk verantwoord ondernemen en ethisch verantwoord investeren lijken geen impact te hebben op deze investeringsbeslissingen. Algemeen kan gesteld worden dat banken zelfs niet overwegen om hun investeringen in cynische wapens zoals clustermunitie stop te zetten.

Aan de andere kant beginnen getroffen gemeenschappen en NGO’s meer en meer in te zien dat de blinde stroom van kapitaal naar dit soort bedrijven hun aanhoudende productie van clustermunitie feitelijk en moreel ondersteunt. Een sterk signaal van de financiële wereld dat dit soort van investeringen niet langer voldoet aan haar ethische normen, zou dan ook een belangrijke evolutie zijn.

Is dit een vorm van ambitieuze dagdromerij? Misschien, maar gelukkig zijn er reeds banken die deze weg ingeslagen zijn. De laatste jaren hebben niet alleen ethische banken maar ook sommige andere financiële instellingen beslist niet langer te investeren in producenten van clustermunitie.

Natuurlijk kunnen ook overheden een grote rol spelen als het er op aankomt de kapitaalstroom naar producenten van clustermunitie droog te leggen. In de eerste plaats kunnen zij het goede voorbeeld geven door hun overheidsfondsen niet langer te laten investeren in producenten van clustermunitie. Maar daarenboven kunnen ze natuurlijk wetten goedkeuren die investeringen in deze bedrijven verbiedt. Recent zijn er interessante stappen in die richting gezet door het Europese, het Belgische en het Noorse Parlement. Nu er op initiatief van Noorwegen gewerkt wordt aan een internationaal verdrag tegen clustermunitie, is het belangrijk dat ook een verbod op financiering in clustermunitie in het verdrag zou worden ingeschreven.

Meer informatie vind je in het dossier van Netwerk Vlaanderen over banken en clustermunitie.